14 ŞUBAT DÜNYA ÖYKÜ GÜNÜ
Öykü, edebiyatın en can alıcı ve yoğun dallarından birisidir. Aslında öykü, hayatın bütününü değil, o bütünden koparılan acı kesitleri ya da belirli bir anı mercek altına alan anlatı türüdür. 14 Şubat Dünya Öykü Günü'nde öykünün modern forma geçişine kadar kaç aşamalardan geçtiğini dile getirmek istiyorum sizlere. Sözlü gelenekle başlayan öykü 14. yy'da İtalyan yazar Giovanni Boccaccio'nun yazdığı Decameron modern öykücülüğün ilk örneklerini ortaya koyan eserdir. 19. yy'da Fransız yazar Guy de Maupassant Olay Öyküsünü oluştururken, Durum Öyküsünü ise Çehov tarzı olarak ifade ettiğimiz Rus Yazar Anton Çehov'a aittir.
Türk Edebiyatında ise geleneksel Dede Korkut Hikayelerinden Sami Paşazade'nin Küçük Şeyler'i Batılı anlamda ilk teknik öykü sayılmaktadır. Milli Edebiyat ve Cumhuriyet Döneminde ise Ömer Seyfettin ve Sait Faik Abasıyanık, Türk öykücülüğünün en büyük iki direği oldular. Hem sevginin hem de öykünün önemli olduğu 14 Şubat 2026 gününde modern öykücülüğün önemli ismi Sait Faik Abasıyanık aşkın öyküsel imgesine sessiz derinlik katmıştır. Onun öykülerinde aşk bir balıkçının kuşa duyduğu sevgi kadar masum, bazen de bir yabancıya duyulan anlık bir hayranlık kadar derindir. yine Stefan Zweig, aşkın psikolojisinde derinliğini ve takıntıya dönüşen hallerini ustalıkla anlatmıştır. Edebiyat, hislerin tanımlarından ziyade derinliğe ve sarsıntıya odaklanır. Başkasının varlığını kendi iç dünyasında büyütmek, onu ulaşılmaz yere konumlandırmak ve sadece hayaliyle yetinmektir. Sanatçı, sözcüklerle konuşurken hep yalnızdır. Sessiz bir düş gücüyle savrulur yaşamdan koparılmış gibi.
Yaşam Sanatı, insanların kişiler arasındaki ilk izlenimlerdir. İlk izlenim hep gerçektir. Onu gerçekten ayıran duyular dünyasıdır. Toplumsal dünya Platon'un dediği gibi Duyular Dünyası ve İdealar Dünyasıdır. Örneğin duyular dünyasında bir kişi sürekli hepinize saygı gösteriyor ve her birinizi size değerli olduğunu hissetiriyorsa ve varolan gündelik yaşamsal sağlayıcılar bağımlı bir değişken halindeyse İdealar Dünyası yerini duyular dünyasına bırakmıştır.
Duyular dünyası değişen, kusurlu olan ve çürüyendir. Belki de her geçen gün gölgeler arasında kalandır. İdealar Dünyası, ise değişmez, ölümsüz ve formların bulunduğu asıl gerçektir. Yani akıl yoluyla kavranandır. Sanat, duygu ve ifadeyi yansıtırken; felsefe ise akılı ve sorgulamayı ele alır.
Her öykü kendi sessizliğini yaratır, fırtınalı duygular içsel bir boğumlamadır. Bazen birinin sessizliği, anlatabileceği en uzun öyküdür.Dünya atomlardan değil, öykülerden yaratılmıştır. Bu anlamlı günde Eskiler ''Aşk, anlatılınca öykü olur, derler. Bugün hem anlatılan o eşsiz öyküleri hem de o öyküleri yaşatan sevgiyi kutlama günü.
Sevginizi, sevginize saklayın.
